Szlak Zamków Piastowskich

Dolny Śląsk zachwyca miłośników architektury obronnej liczbą tutejszych zamków, które były miejscem wielu wydarzeń z historii regionu: panowaniem Piastów, przejściem tych ziem pod panowanie Korony Czeskiej, wojnami husyckimi, raubritterstwem…

Szlak zamków piastowskich
Zamek Gordno. Fot. Spook at Polish Wikipedia [CC BY-SA 2.5], via Wikimedia Commons
Wraz z rozwojem broni palnej rola obronna zamków spadała i spotykał różny los. Dziś po niektórych warowniach nie ma śladu, wiele jest w formie ruin o różnym stopniu zachowania. Są też i takie, które są w dobrej kondycji.

Szlak Zamków Piastowskich, obejmujący kilkanaście warowni Dolnego Śląska, to bajeczna wyprawa zabierająca turystę w dosłownie inny świat.

Naszą podróż szlakiem zaczynamy od zamku Grodno, położonego na górze Choina (450 m m.pm.). Jedna z najpotężniejszych niegdyś warowni Śląska, mieści obecnie w swoich murach mieści regionalne muzeum. Jak każdy szanujący się zamek, skrywa wiele tajemnic i legend.

W Wałbrzychu znajduje się największy, po Malborku i krakowskim Wawelu, zamek w Polsce – zamek Książ. Wzniesiony w XIII stuleciu księcia świdnicko-jaworskiego Bolka I, znajdował się w rękach czeskich królów, by ostatecznie w XVI wieku stać się własnością rodziny Hochbergów. To oni doprowadzili zamek do świetności, wznosząc kolejne budynki i tarasy. Cały kompleks nie uszedł uwadze hitlerowcom, którzy postanowili stworzyć tu kwaterę dla Adolfa Hitlera. Pod koniec II wojny światowej z pomieszczeń zamkowych Książa wywieziono jego skarby, a zniszczeń dopełniła Armia Czerwona. Dzięki rekonstrukcji można dziś podziwiać imponującą bryłę zamku, tarasy i palmiarnię.

Szlak Zamków Piastowskich
Zamek Książ. Fot. Pixabay.com

Na uwagę zasługuje najstarsza warownia na szlaku – zamek Świny, wymieniany w kronikach już w 1108 roku. Początkowo drewniane założenie w XIV wieku przekształcono w kamienną warownię. Jej największa rozbudowa nastąpiła w XVII stuleciu, kiedy to powstały m.in. mur obronny i fortyfikacje przedzamcza. Szczęśliwie obce armie omijały zamek omijały, jednak największych zniszczeń dokonał czas. Obecnie zamkowe ruiny znajdują się w rękach prywatnych.

Swoistym urokiem może pochwalić się zamek w Bolkowie. Potężna warownia została wzniesiona przez Bolesława Łysego jako jeden z elementów obronnych jego księstwa. Pełnił także funkcję skarbca i z tego powodu do dziś krążą legendy o ukrytych w nim skarbach. Charakterystycznym elementem bolkowskiego zamku jest wieża z dziobem, bodajże jedyna tego typu w Polsce.

Szlak prowadzi dalej na zachód do Płoniny, a właściwie do zniszczonego zamku Niesytno. O czasach jego świetności świadczą pozostałości budynku.

Szlak Zamków Piastowskich
Zamek Bolków. Fot. Pixabay.com

Swój urok posiada zamek Bolczów, który swoją nazwę zawdzięcza Clericusowi Bolczy, dworzaninowi Bolka II. Pierwszych zniszczeń warownia doświadczyła w czasie wojen husyckich. Odbudowano ją dopiero w XVI wieku, jednak po najeździe szwedzkim zamek nie podniósł się z ruin.

Intrygującym obiektem na szlaki jest zamek Wleń. Choć historia wspomina imiona jego mieszkańców (m.in. św. Jadwigę), to do naszych czasów z zamku pozostało niewiele. Z uwagi na trwający remont obiektu, dostęp może być utrudniony.

Ostatnia piastowska warownia na szlaku – zamek Grodziec – powstała z inicjatywy księcia Henryka Brodatego. W czasie wojen husyckich zamek został poważnie zniszczony. Niewiele warta posiadłość trafiła w ręce księcia legnickiego Fryderyk I, dzięki któremu Grodziec stał się jedną z najpiękniejszych warowni Śląska. Zamek Grodziec już w 1. połowie XIX wieku stał się atrakcją turystyczną Śląska.

Fot. tyt.: Pixabay.com